Sprawozdanie na stronie 
Stanowisko 1/09/2026
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”
w sprawie systemowych rozwiązań służących poprawie sytuacji ekonomicznej nauczycieli,
z dnia 9 września 2026 r.
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” wyraża poparcie dla systemowych rozwiązań służących poprawie sytuacji ekonomicznej nauczycieli poprzez powiązanie wynagrodzeń nauczycieli z przeciętnym wynagrodzenim w sektorze przedsiębiorstw zgodnie z propozycją Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność”.
Działania Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ Solidarność mają na celu podniesienie prestiżu zawodu nauczyciela poprzez poprawę jego sytuacji ekonomicznej, która w chwili obecnej jest na niskim poziomie. Godne wynagrodzenie jest jednym z najważniejszych warunków poprawy sytuacji w oświacie, gdyż pokazuje rangę, jaką przywiązuje się do edukacji. Niski poziom wynagrodzeń w określonej branży jest dowodem na niski status społeczny osób, które wykonują dany zawód, a co za tym idzie na niski status danej profesji. W przypadku edukacji nie można pozwolić sobie na niski status, gdyż szkoła pełni niezwykle ważne funkcje społeczne, a przed nauczycielami stawia się wysokie wymagania ze względu na pełnione zadania i dużą odpowiedzialność. Najważniejsze z nich dotyczą wychowania młodego pokolenia w duchu wartości opartych na tradycji. Te wymagania wobec nauczycieli muszą być powiązane z budowaniem szacunku dla osób wykonujących ten odpowiedzialny zawód.
Postulujemy powiązanie wynagrodzeń nauczycieli z przeciętnym wynagrodzeniem w sektorze przedsiębiorstw, gdyż tylko takie rozwiązanie zapewni spokój społeczny i uniezależni oświatę od decyzji politycznych, dzięki czemu ochroni edukację przed ideologizacją.
Stanowisko 2/09/2026
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” w sprawie lekcji religii, z dnia 9 września 2026 r.
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” wyraża stanowczy sprzeciw wobec deprecjonownia roli religii we współczesnej szkole poprzez ograniczanie liczby godzin tego przedmiotu do jednej lekcji w tygodniu oraz taką organizację pracy placówek, by religia odbywała się na pierwszej lub ostatniej lekcji.
Nauczanie religii ma na celu przede wszystkim zapewnienie pełnego i integralnego rozwoju młodego człowieka i kształtowanie w nim pożądanych społecznie postaw i wartości. Na nich opiera się budowanie więzi między członkami społeczeństwa, które skutkują integracją, budowaniem wspólnoty i solidarnością. To religia kształtuje postawy pomocy, szacunku do każdego człowieka, odpowiedzialności i posznowania tradycji. Każde świadome działanie, a takimi są działania Ministerstwa Edukacji Narodowej, prowadzące do erozji wychowania opartego na etyce i chrześcijańskim systemie wartości, doprowadzi do dezintegracji społecznej.
Stanowisko 3/09/2026
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” w sprawie lekcji religii, w sprawie oceny sytuacji w polskiej oświacie,
z dnia 9 września 2026 r.
Prezydium Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” z najwyższym niepokojem ocenia sytuację w polskiej oświacie. Zamiast rzeczywistej naprawy systemu obserwujemy narastający chaos organizacyjny, ideologizowanie debaty o edukacji, marginalizowanie głosu nauczycieli i pracowników oświaty oraz pozorowanie dialogu społecznego. MEN musi przestać traktować szkołę jako poligon doświadczalny. Polska szkoła znalazła się w sytuacji, w której coraz więcej wymaga się od nauczycieli, jednocześnie coraz mniej zapewniając im w zakresie warunków pracy, wynagrodzenia, bezpieczeństwa i społecznego szacunku. Problem ten nie dotyczy wyłącznie nauczycieli. Kryzys dotyka uczniów, rodziców, dyrektorów, pracowników administracji i obsługi oraz samorządów. Jest to kryzys całego systemu edukacji publicznej.
Wobec powyższego uważamy, że:
Państwo nie może oszczędzać na oświacie, a nauczyciel nie może być najtańszym elementem systemu oświaty, co przejawia się w chronicznym niedofinansowaniu. Nie da się zbudować dobrej szkoły bez dobrze wynagradzanych i otoczonych szacunkiem nauczycieli. KSOiW podtrzymuje postulat przeznaczania na edukację środków odpowiadających randze tego zadania, przynajmniej w wysokości 4,7 PKB.
18 godzin przy tablicy nie oznacza wyłącznie 18 godzin pracy nauczyciela, to tylko pensum przy tablicy. Badanie IBE, na zlecenie MEN w 2012 r. wykazało, że pracujemy 46.5 godz. Praca nauczyciela obejmuje przygotowanie zajęć, indywidualizacje pracy z uczniem, sprawdzanie prac, dokumentację, zebrania, konsultacje, rady pedagogiczne, kontakty z rodzicami, wycieczki, szkolenia, współpracę z poradniami i innymi specjalistami, a także setki innych czynności, których często nie widać w statystykach MEN. Państwo powinno zdecydowanie przeciwdziałać przemocy, agresji, hejtowi i bezpodstawnym oskarżeniom wobec nauczycieli. Konieczna jest skuteczna ochrona prawna i instytucjonalna nauczycieli oraz odbudowanie ich autorytetu.
Kryzys polskiej szkoły jest również kryzysem autorytetu nauczyciela. Kolejne doraźne podwyżki wynagrodzenia nie rozwiązują problemu i są uzależnione każdorazowo od decyzji politycznych. KSOiW NSZZ „Solidarność” zdecydowanie podtrzymuje postulat od 2019 r. tj. powiązania wynagrodzenia nauczycieli z przeciętnym wynagrodzeniem w sektorze przedsiębiorstw.
4. Edukacja włączająca w Polsce jest fikcją. Oświatowa Solidarność sprzeciwia się wdrażaniu kolejnych rozwiązań dotyczących edukacji włączającej ignorujących istnienie sprawnego systemu szkolnictwa specjalnego. Dziecko ze szczególnymi potrzebami ma prawo do dobrej edukacji, ale nauczyciel i pozostali uczniowie również mają prawo do bezpiecznych i właściwych warunków nauki i pracy. Konieczna jest zatem ochrona i rozbudowa szkolnictwa specjalnego.
Dość pozorowanego dialogu społecznego. Szczególnie krytycznie oceniamy sposób prowadzenia dialogu społecznego przez MEN. Konsultacje społeczne coraz częściej stają się procedurą formalną, a nie rzeczywistym mechanizmem współdecydowania. MEN lekceważy wieloletnie doświadczenie setek tysięcy nauczycieli i na siłę wprowadza zmiany w oświacie.
6. Szkoła potrzebuje stabilizacji, a nie permanentnej rewolucji. Kolejne reformy, nowe podstawy programowe, zmiany organizacyjne, nowe wymagania, rozporządzenia, programy i procedury sprawiają, że nauczyciele nie mogą koncentrować się na swojej podstawowej misji – nauczaniu i wychowaniu. W ostatnich latach narasta problem przeciążenia zawodowego nauczycieli i wypalenia zawodowego.
7. „Kompas jutra” kompasem donikąd. Obecny kryzys polskiej oświaty nie może być rozwiązany kolejną serią doraźnych, ideologicznie motywowanych decyzji. Szczególnie niepokojące jest podporządkowanie polityki edukacyjnej kolejnym modnym koncepcjom, programom i modelom tworzonym przez ekspertów oderwanych od codziennego doświadczenia szkoły. Nie można tworzyć systemu, w którym odpowiedzialność za skomplikowane problemy edukacyjne i społeczne zostaje przerzucona na nauczyciela, a następnie oczekiwać, że sam rozwiąże problemy, których nie jest w stanie rozwiązać bez specjalistycznego wsparcia.
Polska szkoła potrzebuje spokoju, stabilności i czasu na dobrą pracę. Uczniowie potrzebują wiedzy, umiejętności, wychowania, jasnych zasad i wymagającego,ale wspierającego nauczyciela. Potrzebują także znajomości historii, kultury i dziedzictwa narodowego, przygotowania do odpowiedzialnego uczestnictwa w życiu społecznym oraz wiedzy o prawach i obowiązkach obywatela i pracownika. KSOiW sprzeciwia się redukowaniu edukacji do zestawu wskaźników, kompetencji, doświadczeń i modnych modeli psychologiczno-społecznych. Szkoła ma przede wszystkim uczyć i wychowywać. Nie może być jedynie miejscem realizacji kolejnych eksperymentów społecznych.
Potrzebna jest narodowa strategia dla edukacji, przygotowana z udziałem nauczycieli, rodziców, dyrektorów, samorządów, ekspertów oraz reprezentatywnych organizacji związkowych.
Strategia ta musi obejmować co najmniej:
stabilny system finansowania edukacji publicznej;
trwały mechanizm wzrostu wynagrodzeń nauczycieli;
rzeczywistą reformę czasu pracy nauczycieli;
ochronę zdrowia i godności pracowników oświaty;
ograniczenie biurokracji;
racjonalną politykę kadrową;
rzeczywiste, a nie deklaratywne wsparcie dla uczniów ze specjalnymi potrzebami;
ochronę małych szkół i edukacji na terenach wiejskich;
stabilną podstawę programową, wolną od permanentnych eksperymentów;
odbudowę autorytetu nauczyciela;
rzeczywisty dialog społeczny;
przywrócenie odpowiedzialności państwa za jakość i finansowanie
Polskiej oświaty nie naprawi kolejny dokument ministerialny. Naprawić ją mogą tylko odpowiedzialne decyzje, odpowiednie finansowanie, stabilne prawo i szacunek dla tych, którzy każdego dnia pracują w szkołach. Edukacja nie jest wydatkiem, który należy minimalizować. Jest inwestycją, bez której państwo nie ma przyszłości.
Bogusława Buda
Przewodnicząca
Regionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania
NSZZ „Solidarność” w Rzeszowie
