Posłowie koalicji rządzącej przegłosowali przepisy, które pozwolą zobowiązywać nauczycieli do pracy na wycieczkach szkolnych bez wynagrodzenia.
Przy procedowaniu projektu ustawy o wychowaniu patriotycznym, posłowie koalicji rządzącej odrzucili poprawki zgłaszane przez posła Marcina Józefaciuka, których celem było m.in. zabezpieczenie czasu pracy nauczycieli oraz zagwarantowanie im wynagrodzenia za opiekę sprawowaną nad uczniami podczas wycieczek szkolnych.
Odrzucono również poprawki chroniące nauczycieli i dyrektorów w sytuacji odmowy udziału w takiej wycieczce albo jej niezorganizowania.
Nie przyjęto poprawki dotyczącej zabezpieczenia praw nauczycieli do wynagrodzenia i finansowania dodatkowych zadań w związku obowiązkiem powstania klubów inżynierskich w szkołach ponadpodstawowych.
Odrzucono poprawki dotyczące przepisów, które nie pozwalałyby ministrowi określać metody pracy nauczycieli.
Poprawki zgłaszane przez posła Marcina Józefaciuka dotyczą spraw fundamentalnych z punktu widzenia praw pracowniczych nauczycieli. Brak ustawowej gwarancji wynagrodzenia za pracę na wycieczce oznacza zgodę na zwiększanie obowiązków nauczycieli bez zapewnienia im należnej zapłaty, narusza dyrektywy UE i rezolucje MOP dotyczące ochrony pracowniczej.
Posłowie koalicji rządzącej opowiedzieli się za obowiązkiem realizacji wycieczek, a nie możliwością ich organizowania. To kolejny prawny obowiązek dyrektorów i nauczycieli bez gwarancji finansowych. W praktyce ciężar realizacji tego obowiązku może zostać przerzucony na szkoły, samorządy oraz nauczycieli.
Krajowa Sekcja Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” konsekwentnie wskazywała podczas prac komisji, że projekt ustawy wymaga zasadniczego przepracowania.
Wychowanie patriotyczne jest ważnym zadaniem szkoły, ale nie może być wprowadzane w sposób administracyjny, niedofinansowany i naruszający prawa pracownicze nauczycieli. Patriotyzm nie może być pretekstem do nakładania na nauczycieli kolejnych obowiązków bez rozliczenia czasu pracy.
KSOiW NSZZ „Solidarność” była jedynym związkiem zawodowym obecnym na posiedzeniu komisji i jako jedyna organizacja związkowa przedstawiła zastrzeżenia do projektu.
Wskazaliśmy m.in. na brak pełnego finansowania nowych zadań, ryzyko zobowiązania nauczycieli do nieodpłatnej pracy, niejasne zasady organizacji obowiązkowych wycieczek, brak gwarancji wynagrodzenia za opiekę nad uczniami, nadmierną centralizację oraz próbę wprowadzenia w jednej ustawie wielu rozwiązań wykraczających poza samą problematykę wychowania patriotycznego.
Krytycznie i merytorycznie o projekcie wypowiedział się również przedstawiciel Związku Powiatów Polskich oraz przedstawiciel branży turystycznej, a także poseł Marcin Józefaciuk i poseł Dariusz Piontkowski, który nazwał ustawę bublem prawnym. Zwracano uwagę na praktyczne skutki projektowanych rozwiązań, w tym obciążenia organizacyjne, finansowe i odpowiedzialność związaną z realizacją obowiązkowych wycieczek.
W ocenie KSOiW NSZZ „Solidarność” przyjęte przez komisję rozwiązania są nie do zaakceptowania w części dotyczącej obowiązkowych wycieczek bez jednoznacznego zabezpieczenia czasu pracy i wynagrodzenia nauczycieli, organizacji klubów inżynierskich i możliwości narzucania metod pracy nauczycielom przez MEN. Państwo nie może uchwalać przepisów, które nakładają na szkoły nowe obowiązki, a następnie pozostawiają dyrektorów i nauczycieli bez realnych narzędzi ich wykonania. Projekt prowadzi do destrukcji całego systemu oświaty i zamachu na godność, wolność i autonomię nauczyciela i szkoły.
KSOiW NSZZ „Solidarność” podtrzymuje stanowisko, że każda obowiązkowa wycieczka szkolna musi mieć zapewnione pełne finansowanie, a praca nauczycieli przy jej organizacji i realizacji musi być traktowana jako czas pracy i odpowiednio wynagradzana.
Nie ma naszej zgody na darmową pracę nauczycieli pod hasłem wychowania patriotycznego. Jeżeli ustawa wejdzie w życie bez należytych gwarancji chroniących nauczycieli i gwarantujących im wynagrodzenie, KSOiW będzie wnioskować do Prezydenta RP o jej zawetowanie.
W imieniu Prezydium Krajowej Sekcji Oświaty i Wychowania
NSZZ „Solidarność” Zastępca Przewodniczącego KSOiW NSZZ „Solidarność”
Krzysztof Wojciechowski
